Y học gia đình hướng tới bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân

(Yeusuckhoe.net) - Mô hình bác sĩ gia đình được triển khai ở nước ta thời gian qua đã góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu theo hướng toàn diện, liên tục, nhất là đối với những người mắc các bệnh mãn tính. Mô hình này đang được coi là một trong những giải pháp quan trọng để phát triển hệ thống y tế theo hướng “công bằng - hiệu quả - phát triển - chất lượng”, hướng tới bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân.

Bác sĩ gia đình (BSGĐ) là người thầy thuốc gắn với người dân nhất, thực hiện chăm sóc toàn diện, liên tục cho người bệnh. Nhận thức được tầm quan trọng đó, năm 2000, Bộ Y tế đã công nhận chuyên ngành y học gia đình và cho phép đào tạo bác sĩ chuyên khoa I y học gia đình. Đáng chú ý, từ năm 2013 trở về trước, hoạt động y học gia đình phát triển một cách tự phát tại một số địa phương như: Hà Nội, Hải Phòng, Thái Nguyên, Thừa Thiên - Huế, Khánh Hòa, TP Hồ Chí Minh… với nhiều mô hình khác nhau, bước đầu mang lại kết quả tích cực.

Năm 2013, Bộ Y tế phê duyệt Đề án “Xây dựng và phát triển mô hình phòng khám BSGĐ giai đoạn 2013 - 2020”. Mục tiêu của đề án là xây dựng và phát triển mô hình phòng khám BSGĐ trong hệ thống y tế Việt Nam, nhằm cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe cơ bản, toàn diện, liên tục và thuận lợi cho cá nhân, gia đình và cộng đồng, góp phần giảm quá tải bệnh viện. Sẽ có 80 phòng khám BSGĐ được xây dựng tại tám tỉnh, thành phố: Hà Nội, Thái Nguyên, Hải Phòng, Thừa Thiên - Huế, Khánh Hòa, TP Hồ Chí Minh, Cần Thơ và Tiền Giang.

Thống kê của Bộ Y tế: Đến nay cả nước có 1.365 y, bác sĩ đang làm việc tại các phòng khám BSGĐ thuộc các tỉnh, thành phố triển khai dự án; 100% các đơn vị triển khai mô hình được bố trí riêng một phòng khám BSGĐ (thuộc các cơ sở y tế công lập và ngoài công lập); 62,3% số phòng khám BSGĐ có từ 70% trang thiết bị theo quy định. Tại một số phòng khám BSGĐ ở Hà Nội và TP Hồ Chí Minh còn được trang bị máy siêu âm, điện tim, xét nghiệm sinh hóa…

Các phòng khám BSGĐ đã cung cấp được hàng loạt các dịch vụ khám, chữa bệnh cho người dân như: cấp cứu, khám, chữa bệnh (KCB) và chuyển tuyến; quản lý sức khỏe toàn diện cho cá nhân, hộ gia đình và cộng đồng; sàng lọc phát hiện sớm bệnh tật; tham gia các chương trình quốc gia về y tế xã; hướng dẫn vệ sinh môi trường, an toàn vệ sinh thực phẩm, phòng chống bệnh truyền nhiễm và không lây nhiễm; quản lý bệnh nghề nghiệp…

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai mô hình BSGĐ vẫn gặp không ít khó khăn, vướng mắc như: nguồn nhân lực có chuyên môn về y học gia đình còn thiếu, chưa đáp ứng được yêu cầu đặt ra; chưa xây dựng được quy chế phối hợp, chuyển tuyến và trao đổi thông tin phù hợp giữa các phòng khám BSGĐ với hệ thống KCB trong quá trình quản lý người bệnh; phí dịch vụ KCB tại nhà còn mang tính tự phát, chưa được thanh toán bảo hiểm y tế…

Thứ trưởng Bộ Y tế Phạm Lê Tuấn cho rằng: Mô hình bệnh tật ở Việt Nam hiện đã có nhiều thay đổi, vừa phải phòng chống bệnh truyền nhiễm, vừa phải đối phó với bệnh không lây nhiễm và tình trạng già hóa dân số gia tăng. Do vậy, định hướng trong thời gian tới là phát triển hệ thống y tế bền vững theo hướng công bằng- hiệu quả - phát triển - chất lượng, hướng tới bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân. Bên cạnh phát triển y tế chuyên sâu, kỹ thuật cao, hiện đại, cần phát triển y tế cơ sở để mọi người dân được tiếp cận các dịch vụ y tế cơ bản, có chất lượng ngay tại nơi sinh sống.

Xuất phát từ thực tiễn triển khai mô hình BSGĐ ở Việt Nam và kinh nghiệm ở các nước cho thấy: Nếu phát triển BSGĐ sẽ góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc ban đầu theo hướng toàn diện và liên tục, quản lý tốt sức khỏe người dân, nhất là những người mắc các bệnh mạn tính, giúp giảm quá tải bệnh viện tuyến trên, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống, góp phần thực hiện mục tiêu bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân…

Để thực hiện những nhiệm vụ nêu trên, năm 2016, Bộ Y tế đã phê duyệt Kế hoạch nhân rộng và phát triển mô hình BSGĐ tại Việt Nam giai đoạn 2016 - 2020 trên phạm vi toàn quốc. Phấn đấu đến năm 2020, có ít nhất 80% các tỉnh, thành phố có triển khai mô hình này… Theo TS Trần Khánh Toàn (Bộ môn Y học gia đình, Trường đại học Y Hà Nội): Bộ Y tế cần sớm xây dựng chiến lược đào tạo BSGĐ cho phù hợp với khung giáo dục quốc gia và nhu cầu của hệ thống y tế; thường xuyên cập nhật, hoàn thiện chương trình đào tạo cho các đối tượng khác nhau, gắn với chuẩn đầu ra và bảo đảm liên thông giữa các chương trình đào tạo, kết hợp đào tạo cả bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên, dược và gắn liền với mô hình bệnh tật ở nước ta hiện nay. Thống nhất mô hình tổ chức, quy định vị trí, chức năng, nhiệm vụ, cấp phép và phạm vi hành nghề của BSGĐ; có chính sách hỗ trợ cho hoạt động của BSGĐ; tuyên truyền thay đổi nhận thức của cộng đồng về BSGĐ.

Nhiều chuyên gia, nhà khoa học cho rằng: cần tiếp tục duy trì mô hình quản lý y tế địa phương từ tỉnh đến xã (sở y tế quản lý toàn diện các trung tâm y tế tuyến huyện) nhằm bảo đảm tính liên tục và bền vững của mô hình. Thực hiện việc thông tuyến, bao gồm các chính sách liên quan đến thanh toán KCB bảo hiểm y tế; xây dựng phần mềm y học gia đình, tích hợp phần mềm đang sử dụng để giảm gánh nặng cho các BSGĐ trong việc nhập dữ liệu như hiện nay.

Cảm ơn bạn đã quan tâm!

Prev Chớ coi thường sức khỏe tâm thần
Next 10 lợi ích sức khỏe của đạp xe đạp mỗi ngày

Bạn có ý kiến? Hãy để lại một bình luận

Quan tâm tuần này